مطالعه مقاومت در برابر خوردگی لوله چاه نفت آلیاژ تیتانیوم
ماهیت مقاومت در برابر خوردگی آلیاژ تیتانیوم این است که تیتانیوم یک عنصر ترمودینامیکی ناپایدار با پتانسیل الکترود استاندارد فقط -1.63 V است (الکترود هیدروژن استاندارد HSE). بنابراین، تیتانیوم و آلیاژهای تیتانیوم به راحتی می توانند یک لایه اکسید سطحی پیوسته، متراکم و بسیار نازک در هوا یا حتی آب تشکیل دهند که از یک لایه داخلی Ti2O3 و یک لایه بیرونی TiO2 تشکیل شده است و همچنان به ضخیم شدن آن ادامه می دهد. واکنش ردوکس ادامه می یابد. لایه اکسیدی که سطح آلیاژ تیتانیوم را می پوشاند مانع از انتقال بار واکنش می شود و انحلال آلیاژ تیتانیوم را در محیط خورنده کاهش می دهد یا از آن جلوگیری می کند و در نتیجه غیرفعال می شود.
با این حال، آلیاژ تیتانیوم پتانسیل مثبت بالاتری نسبت به سایر آلیاژها دارد. هنگامی که آلیاژ تیتانیوم با آلیاژهای مختلف جفت می شود، به عنوان یک کاتد محافظت می شود، که خوردگی فلز جفت شده را تسریع می کند و می تواند منجر به آسیب ساختاری شود. بنابراین، محققان داخلی و خارجی نیز تحقیقات خاصی در مورد مقاومت به خوردگی آلیاژ تیتانیوم در لولههای مته و پوشش روغن انجام دادهاند.
1. لوله مته آلیاژ تیتانیوم
پنگ و همکاران عملکرد خستگی لوله های مته آلیاژ تیتانیوم را ارزیابی کرد. نتایج نشان داد که در هوا با افزایش عیار فولاد، عمر خستگی لوله مته افزایش می یابد، در حالی که در گل حفاری، عملکرد خستگی لوله مته آلیاژ تیتانیوم بهترین است. شکل 3a منحنی های خستگی نمونه های مختلف لوله مته را در زیر گل H2S دمای اتاق نشان می دهد. وجود گل H2S عمر خستگی هر نمونه لوله مته را تا حد زیادی کاهش می دهد و این نشان می دهد که لوله مته حساسیت بالایی به گل H2S دارد. در محیط گل H2S، عمر خستگی لوله مته آلیاژ تیتانیوم به طور قابل توجهی بیشتر از لوله های مته فولادی مانند G105، S135 و V150 است. شکل 3b منحنی های SN لوله های حفاری مختلف را در گل H2S در 100 درجه نشان می دهد. در مقایسه با هوای دمای اتاق، عمر خستگی نمونه های G105، S135، V150 و Ti به طور قابل توجهی کاهش می یابد. ضریب جفت گل H2S و دما نسبت به یک عامل منفرد تأثیر بیشتری بر عمر خستگی لوله مته دارد. تحت این شرایط کوپلینگ، عمر خستگی لوله مته تیتانیوم همچنان از مزیت بیشتری نسبت به سایر لوله های مته برخوردار است.

شکل 3 منحنی های خستگی نمونه های لوله مته G105، S135، V150 و Ti تحت شرایط کاری مختلف
چن و همکاران از یک فناوری جدید اکسیداسیون میکرو قوس برای تصفیه سطح برای افزودن غلظت های مختلف تنگستات سدیم به محلول اکسیداسیون برای انجام اکسیداسیون میکرو قوس بر روی سطح لوله مته آلیاژ تیتانیوم TC4 استفاده کرد. مطالعات نشان داده اند که دوپینگ تنگستن می تواند به طور موثری سختی و مقاومت در برابر خوردگی لوله مته آلیاژ تیتانیوم TC4 را بهبود بخشد. و هنگامی که غلظت تنگستات سدیم 3 گرم در لیتر است، عملکرد جامع لایه اکسیداسیون میکرو قوس بر روی لوله مته آلیاژ تیتانیوم بهترین است.
به طور خلاصه، عمر خستگی خوردگی لوله مته آلیاژ تیتانیوم در دمای بالا و محیط گوگرد بالا بهتر از لوله مته فولادی است و درمان سطح آلیاژ تیتانیوم TC4 می تواند به طور موثری سختی و مقاومت در برابر خوردگی لوله مته را بهبود بخشد. با این حال، هنوز مطالعات کمی در مورد بهبود مقاومت به خوردگی لوله مته آلیاژ تیتانیوم با عملیات سطحی وجود دارد که همچنین جهت تحقیقات آینده را فراهم می کند.
2. پوشش روغن آلیاژ تیتانیوم
وانگ و همکاران مواد آلیاژ تیتانیوم TC4 را مورد مطالعه قرار داد که می تواند به عنوان پوشش روغن استفاده شود. آنها دریافتند که در یک محیط خوردگی اسیدی، خوردگی الکتروشیمیایی موضعی روی سطح آلیاژ TC4 وجود دارد که عمدتاً خوردگی حفره ای است. در سیال تکمیلی حاوی CO2، درجه خوردگی آلیاژ TC4 جدی تر است، اما مقاومت به خوردگی در آب سازند حاوی CO2 بهتر است. آلیاژ TC4 در دو کربن فوق حاوی محیط خورنده، مقاومت بسیار خوبی در برابر ترک خوردگی تنشی دارد. در مقایسه با محیط زمینی، آلیاژ TC4 به ترک خوردگی تنش در محیط عمیق دریا حساس تر است.
در همان زمان، وانگ و همکاران. همچنین مکانیسم مقاومت به خوردگی آلیاژ تیتانیوم TC4 را تحت شرایط بارگذاری تنش مختلف مورد مطالعه قرار داد و دریافت که حفرههایی روی سطح نمونه بارگذاری شده با تنش الاستیک ظاهر میشوند، اما درجه حفره نسبتاً سبک بود و لایه لایه سطحی نیمهرسانای نوع n را نشان میدهد. خواص و دارای نفوذپذیری انتخابی کاتیونی بود. هنگامی که گودالهای سطحی نمونه تحت تنش پلاستیک عمیقتر و گستردهتر شدند و نوع نیمهرسانای لایه لایه سطحی به نوع p تبدیل شد، آنیونهایی مانند Cl- و CO{4}} راحتتر جذب و از بین رفتند. فیلم محافظ، و از طریق لایه محافظ با بستر تماس پیدا میکند که منجر به کاهش مقاومت در برابر خوردگی آلیاژ تیتانیوم TC4 میشود.
در حال حاضر شرایط کار میادین نفت و گاز غیر متعارف سخت است. دمای بالا استحکام تسلیم و مدول الاستیک لوله و پوشش را کاهش می دهد و فشار بالا باعث افزایش فشار لوله و پوشش می شود. تحت تأثیر H2S، CO2 و Cl- به تنهایی یا با هم، خوردگی لوله و پوشش بیشتر و جدی تر می شود. لوله و پوشش آلیاژ تیتانیوم می تواند به طور موثر مشکل شکست خوردگی پایین چاله را حل کند، اما تحقیقات فعلی در مورد مقاومت به خوردگی لوله و پوشش آلیاژ تیتانیوم هنوز ناقص است و به تحقیقات بیشتری نیاز دارد.
3. لوله های چاه نفت آلیاژ تیتانیوم
شوتز و همکاران مقاومت در برابر خوردگی رشته های لوله آلیاژی UNS R55400 را با سایر رشته های لوله آلیاژ تیتانیوم میدان نفتی مقایسه کرد. دادههای آزمایش خوردگی آزمایشگاهی توسعه خط لوله UNS R55400 نشان داد که آلیاژ تیتانیوم مقاومت بیشتری نسبت به SSC و خوردگی حفرهای و شکاف موضعی در محیطهای آبی غنی از کلرید بسیار اسیدی و غیر اسیدی مرتبط با صنعت میادین نفتی داشته است.
جدول 2 حدود خدمات زیست محیطی تقریبی انواع مختلف آلیاژهای تیتانیوم را در محیط های مختلف میدان نفتی نشان می دهد. مشاهده می شود که آلیاژهای تیتانیوم UNS R55400 و UNS R56404 بهترین عملکرد را در محیط های آبی غنی از کلرید اسیدی و غیر اسیدی دارند و بالاترین مقاومت آلیاژ تیتانیوم بتا UNS R58640 است.

وی و همکاران اثر دمای بازپخت بر تکامل ریزساختار و رفتار خوردگی آلیاژ تیتانیوم Ti-Mo در اسید هیدروکلریک مورد مطالعه قرار گرفت. آنها دریافتند که وقتی دمای بازپخت از 850 درجه فراتر رفت، لایههای غیرفعالسازی MoO3 و TiO2 که روی سطح آلیاژ تیتانیوم تشکیل میشوند انحلال را تسریع میکنند، سرعت خوردگی افزایش مییابد و سلولهای میکروگالوانیکی فاز و فاز تشکیل میشوند. علاوه بر این، فیلم غیرفعال سازی خواص نیمه هادی نوع n را نشان می دهد که مستقل از دمای بازپخت هستند.
از طریق نتایج تحقیقات فوق، مشخص شد که دمای بازپخت، اسید بالا و محیط آبی غنی از کلرید غیر اسیدی بر مقاومت به خوردگی آلیاژهای تیتانیوم تأثیر میگذارد. این نتیجه گیری برای بهینه سازی مواد آلیاژ تیتانیوم در آینده اهمیت راهنمایی دارد.







